Przeprowadzając kontrolę pod kątem przestrzegania przepisów ochrony środowiska funkcjonariusz ma prawo wstępu wraz z rzeczoznawcami i niezbędnym sprzętem na teren każdej nieruchomości. Ma prawo przeprowadzić tam niezbędne czynności kontrolne oraz  żądać okazania dokumentów i udostępnienia wszelkich danych mających związek z problematyka kontroli.

Podstawą do wykonywania  czynności, z których strażnik winien sporządzić protokół  jest upoważnienie wydane na podstawie art. 379 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska. Uniemożliwienie lub utrudnianie czynności kontrolnych jest przestępstwem z art. 225 Kodeksu Karnego i jest zagrożone karą pozbawienia wolności do lat trzech.
Przykład: Strażnik stwierdziwszy, że z komina nieruchomości wydobywa się dym, którego zapach i barwa wskazuje na to, że spalane są odpady lub inne materiały wydzielające podczas spalania szkodliwe dla zdrowia gazy - ma prawo wejść na teren tej nieruchomości skontrolować co jest spalane i ukarać winnego.

Niech ten przykład będzie ostrzeżeniem dla tych, którzy w ten lub inny sposób pozbywają się odpadów  zanieczyszczając środowisko.